Toplantıya girerken gazetecilerin sorularını cevaplayan liderler, ana gündem maddelerinin Suriye ile İran olacağını ve bu ülkelere uygulanacak yaptırımları konuşacaklarını belirttiler. Avrupa Birliği Dışişleri ve Güvenlik Politikası Baş Temsilcisi ve Avrupa Komisyonu Başkan Yardımcısı Catherine Ashton, bugünkü toplantıda İran ve Suriye konularının yanı sıra Sırbistan-Kosova arasındaki ilişkilerin ve Bosna Hersek'in de tartışılacağını belirtti. Ashton, Arap Birliği Genel Sekreteri Nebil El Arabi'nin de toplantıda bulunacağını belirterek, "Suriye'deki herkesin güvenliği için Esad'ın şiddet uygulamaktan vazgeçirilmesini gerektiğini Arap Birliği ve Türkiye ile de görüşeceğiz" dedi.

İsveç Dışişleri Bakanı Carl Bildt ise, "Suriye konusunda alarm durumundayız. Arap Birliği'yle koordinasyon içinde bu durumu ele alıyoruz. Baskıyı arttırmak için yeni önlemler istiyoruz. Türkiye ve Arap Birliği de aynı şeyi yapacaktır ve bu da uluslararası baskıyı gösterir. Güvenlik Konseyi'nin de hareket yeteneği olduğunu umuyoruz" ifadelerini kullandı. Bildt, askeri seçeneğin masada olmadığını vurgulayarak, "Suriye'ye askeri operasyonu tartışmıyoruz, oradaki insanlara insani yardımı düşünüyoruz" dedi.

İran hakkında da konuşan Bildt, "İran stratejisi hakkında da önceki konumdayız. Diplomatik bir çözüm düşünüyoruz. Diplomasinin yokluğunda da yaptırımlarla baskıyı arttırmak istiyoruz. İngiltere Büyükelçiliği'ne yapılan saldırı, İran'daki siyasi güçler ve eğilimler hakkında uyarı işareti oldu. İran rejiminin kendi çıkarları için bu konu hakkında net adımlar atmasını bekliyoruz" diye konuştu.

İngiltere Dışişleri Bakanı William Hague, salı günü İran'daki büyükelçiliklerine yapılan saldırının ardından diğer ülkelerin verdiği desteğe teşekkür ederek başladığı konuşmasında, "Fransa, Hollanda ve Almanya'nın büyükelçilerini geri çağırması gibi eylemler, Avrupa'nın bize desteğini ve dayanışmayı gösterdi. Umarım bugün İran hakkında ek meşru ve barışçıl ekonomik baskı kararları geçer. Bu baskıların özellikle İran finans sektörüne yönelik olacağını tahmin ediyorum" ifadelerini kullandı.

İran ve Suriye'de olanlar arasında bir bağlantı olduğunu iddia eden Hague, "İran'da olanlarla Suriye'de olanlar arasında bir bağlantı var. İran hükümetinin Esad rejimine destek verdiğini ve Esad rejiminin protestocuları bastırmasına destek verdiğine inanıyorum. İran, diğer ülkelerde ayaklanmalara destek veriyor ama Suriye ve İran'da izin vermiyor. Arap Baharı'yla beraber demokrasi ve insan hakları konularında İran kendini zayıf hissetti" dedi.

Almanya Dışişleri Bakanı Guido Westerwelle de, Arap Birliği'nin yaptırım kararının zamanlamasının doğru olduğunu ve birliğin liderlik örneği gösterdiğini belirterek, "Suriye'deki rejim konusunda sadece Batı'nın değil; bölgedeki ülkelerin, Suriye'nin komşularının, uluslararası camianın da aynı kanıda olduğunu gösterdiler. Güvenlik Konseyi'nde de ortak bir dil kullanması için girişimlerimizi sürdürüyoruz" diye konuştu.

İran'daki İngiltere Büyükelçiliği'ne yapılan saldırının kabul edilemez olduğunu belirten Westerwelle, "İran, bu saldırının kabul edilemez olduğunu biliyor. Her ülke kendi sınırları içerisindeki diplomatları korumak durumunda. Büyükelçimizi İran'dan geri çağırdık. AB'nin birlikte bir tepki vermesi gerekiyor" dedi.

İŞTE YENİ YAPTIRIMLAR

AB dışişleri bakanları Brüksel'de gerçekleştirdikleri toplantıda, Şam yönetiminin en önemli finans kaynağı olan, kamuya bağlı petrol şirketi General Petroleum Corporation dahil 11 kuruluş ve 12 kişiyi daha kara listeye ekledi.

Uluslararası haber ajanslarına konuşan diplomatlar, söz konusu AB üyelerinin onayladığı kapsamlı ilave yaptırımlar arasında, Avrupalı şirketlerin Suriye'de enerji yatırımlarına katılmasının yasaklanması, internetteki yazışmaların izlenmesini sağlayan yazılımların bu ülkeye satışının durdurulması ve Suriye tahvillerine alım yasağı bulunduğunu belirtti.

GPC'nin yaptırımlar listesine dahil edilmesiyle İngiliz-Hollanda ortaklığındaki Royal Dutch Shell ve Fransız Total, bu ülkedeki üretim faaliyetlerini dondurmak zorunda kalacak. Bu durumda Suriye'nin normal şartlarda günlük 350 bin varil düzeyinde bulunan ve Avrupalı alıcıların çekilmesiyle son dönemde günlük 250 bin varile inen petrol üretiminin daha da gerileyeceği belirtiliyor. 

Kara listeye alınan 12 kişiye ise seyahat yasağı getirildiği ve AB'deki malvarlıklarının da dondurulduğu bildirildi.

AB, Suriye'ye yaptırımlar kapsamında bugüne dek 74 kişi ve 19 kuruluşu kara listeye almış, silah ambargosu başlatmış ve bu ülkeden petrol ithalatını durdurmuştu.

Arap Birliği Genel Sekreteri Nebil El Arabi'nin de katıldığı AB dışişleri bakanları toplantısında, Suriye halkına insani yardımların nasıl ulaştırılacağı konusunun da ele alınması bekleniyordu. Ancak yetkililerden henüz bu konuda bir açıklama gelmedi.

Fransa, Suriye'nin Türkiye ve Lübnan sınırları boyunca insani yardım koridorları oluşturulmasını önermişti. Fransa, AB dışişleri bakanları toplantısına Türkiye'nin de katılmasını talep etmiş, ancak Kıbrıs Rum kesimi ve Yunanistan bu teklifi veto etmişti.

Buna karşın AB Dışişleri Yüksek Temsilcisi Catherine Ashton, toplantıya girerken basına yaptığı açıklamada, “Suriye'de herkesin can güvenliğini sağlamak için Arap Birliği ve Türkiye ile yakın çalışmayı sürdüreceklerini” söyledi.